Jaarfeesten, Quarterdays en Cross quarter days

Wij vieren deze week oogstfeesten. Hoe zit dat, vroeg ik me een paar jaar geleden af en ging spitten.
Over de Paganistische vieringen gaat dit blog. Die indeling van het jaar in 8 feesten is nieuw, ontworpen in onze moderne tijd, een kalender met 8 vieringen, de quarterdays en de “Cross Quarter Days”

Een kort verslag van een langdurige verkenning van de quarterdays en cross quarterdays, de kwartaaldagen en de midkwartaaldagen, jaarfeesten en maanfeesten

Wij vieren deze week oogstfeesten. Hoe zit dat, vroeg ik me een paar jaar geleden af en ging spitten.

Quarterdays zijn de kwartaaldagen, met deze namen worden de zonnewendes en equinoxen bedoeld, ze verdelen het jaar in vier delen, de 4 seizoenen. Was dat vroeger voor onze verre voorouders ook zo? Sommigen menen van wel, maar resultaten van onderzoeken zijn niet eenduidig, er zijn niet zo veel geschriften van 3000 jaar en ouder van de inwoners van Europa, en die er zijn, zijn moeilijk te interpreteren. Er zijn publicaties uit latere tijd, maar daarin staan sec meer de ideeën hoe men in die latere periode dacht over eerdere periodes. Mythen, sagen, legenden en verhalen van West Europa werden grotendeels pas laat op schrift gesteld, toen het christendom heerste en het is diep spitten om daarin tot de bron te raken. Wij mensen proberen ook nu nog altijd archeologische vondsten te duiden, maar we kijken er naar met een 21e eeuwse mindset.

Professor Alexander Thom stelde in de jaren zestig een nauwkeurige en werkbare prehistorische kalender voor. Thom stelde voor dat het prehistorische jaar was verdeeld in 16 ongeveer gelijke delen, of ‘maanden’, voornamelijk gebaseerd op de zonnewendes en de equinoxen. Hij concludeerde dit aan de hand van bewijsmateriaal dat werd verzameld uit eigen onderzoeken van zo’n 300 prehistorische sites,

Aan weerszijden van de zomerzonnewende, werden volgens hem feesten gevierd, die Thom definieerde als de mei-dag en de Lammas-dag (d.w.z. Beltane / Lughnasa) zoals die zich voordeden toen de declinatie van de zon + 16º.67 ± 0,14 was (Thom 1967, 110). In de huidige Gregoriaanse kalender komt dit overeen met datums rond 6-8 mei voor Beltane en 5 – 7 augustus voor Lughnasa (McCluskey 1989, S18).

Tijdsberekening en de kwartaaldagen
De zonnewendes en de equinoxen kunnen door astronomen worden berekend tot op de dichtstbijzijnde nanoseconde. Deze Kwartaaldagen zijn zeer vaste dagen.

Maar onze voorouders vierden waarschijnlijk andere feesten, dan die zonnewendes en equinoxen, zoals Thon uit zijn onderzoeken concludeerde.

Paganisten – een moderne spirituele stroming – maakte er een kalender van met 8 vieringen: de quarterdays (zonnewendes en de equinoxen) en de “Cross Quarter Days” (ook wel  “mid-kwartaal dagen” genoemd) Deze laatsten markeren de punten halverwege de tijd tussen de zonnewendes en de equinoxen. Deze belangrijke seizoensdata worden gevierd op de festivals van Imbolc (februari), Beltane (mei), Lughnasa (augustus) en Samhain (november).

Over de Paganistische vieringen gaat dit blog. Die indeling van het jaar in 8 feesten is nieuw, ontworpen in onze moderne tijd, en uitgedragen in veel Paganistische bewegingen, ze vult een leemte, een hang naar traditie, de behoefte aan rituelen, haakt aan bij andere stromingen uit de 20e eeuw en begint zelf al bijna een nieuwe traditie/leer/godsdienst/religieuze stroming te vormen.

Cross quarterdays

Crossquarter days zijn niet zo eenduidig op een datum vast te prikken. Er zijn nogal wat verschillende manieren om deze te bepalen, wanneer doen ze zich precies voor?
1. De eenvoudige indeling
Sommigen maken het eenvoudig en zeggen dat Samhain (het Keltische Nieuwjaar) op 1 november is. Imbolc op 1 februari, Beltane op 1 mei en Lughnasad / Lammas op 1 augustus.
2. De helft van de dagen
Anderen hebben een andere manier om de Cross Quarter Days te berekenen. nl precies halverwege tussen de zonnewendes en de equinoxen Als je bijvoorbeeld in 1997 exact de helft van het aantal dagen tussen de zomerzonnestilstand en de herfstnachtevening nam, vond Lughnasad op woensdag 6 augustus plaats.
3. Astrologisch
Kathy Jones, een begaafd toneelschrijver, auteur en autoriteit op het labyrint rond de Tor in Glastonbury (Engeland), definieert de Cross Quarter Days astrologisch. Kathy voelt dat deze achtvoudige punten voorkomen bij vijftien graden van de Vaste Tekens van Stier, Leo, Schorpioen en Waterman.
4. De maan indeling
De zon bepaalt de zonnewendes en de equinoxen. Veel mensen vinden het leuk om de vier Cross Quarter Days te relateren aan de vier fasen van de Maan.
Samhain, het Keltische Nieuwjaar, is daarbij de Nieuwe Maan. Dus Samhain vindt plaats op de Nieuwe Maan het dichtst bij 1 november.
Beltane is de Volle Maan het dichtst bij 1 mei enz.
4b. Maan indeling. Er is ook nog een alternatieve manier om deze maanindeling te doen, nl met de volle maan op Samhain, en zo verder door de jaarlijkse cyclus.

Lijstje Cross quarterdays berekend aan de zonnestand

Naam van het festival — Datum van de zon
Samhain 1 nov (alt 5-10 nov) ≈ 15 ° ♏15 graden Schorpioen
Imbolc {im ‘molc} of {im’ bolc} –  2 feb (alt 2-7 feb) ≈ 15 ° ♒15 graden Waterman
Beltane 1 mei (alt 4-10 mei) ≈ 15 ° ♉15 graden van Stier
Lughnasadh (loo-na-sah) of (loon-sah) – ook bekend als Lammas, 1 augustus (alt 3-10 augustus) ≈ 15 ° ♌15 graden van Leeuw,

Maanvieringen

1. “Maan vieringen” van de “Cross Quarter Days” kunnen worden gevierd op de dagen met een Volle maan, meestal de volle maan die het dichtst bij de traditionele kwartaaldatum ligt óf de 2e volle maan na de voorgaande kwartaaldatum. Dit zou de sabbat van de maan ergens tussen negenentwintig en negenenvijftig dagen na de vorige zonnewende of equinox plaatsen.

2. Maanvieringen van de “Cross Quarter Days” kunnen óók worden gevierd op de dichtstbijzijnde maanfase die past bij die “Cross Quarter Day”

3. Cyclus van 8 feesten ingedeeld naar de maan
Maanfase – Naam – Feest – steekwoord

[Nieuwe maan] Nieuwe maan, Winterzonnewende, Begin
[Wassende maansikkel] Wassende maansikkel, Imbolc, Initiatief
[Eerste kwartier] Eerste kwartier, voorjaars Equinox, Groei
[Gibbous moon] Wassende Maan ,Beltane, vervolmaking
[Volle maan] Volle maan, Zomerzonnewende, Helderheid

[Afnemende Maan] Afnemende Maan, Lammas / oogstfeest, delen
[Laatste kwartier] Maan van het laatste kwartier, Herfst Equinox, Afname/achteruitgang
[Balsemieke maan] Afnemende maansikkel, Samhain/Halloween, voorbereiding

Er zijn nog veel meer methoden die worden gebruikt om Cross-Quarter-punten te bepalen en vervolgens te vieren, zoals de door de bloei van de Hagedoorn (Hawthorn) aangegeven Beltaneviering in Groot-Brittannië of het wetenschappelijke berekende ‘wortelgemiddelde’, die de afstand langs de horizon berekent die de zon zal hebben afgelegd vanaf de Equinox-opkomst tot aan Beltane.

Bronnen:

  • Thom
  • McCluskey
  • Kathy Jones
  • En veel anderen

Lichtfeesten in de donkere tijd

lichtfeesten in de dondere tijd van het jaar

Bijna iedereen viert tegenwoordig feest met “Kerst” maar in Nederland is het vooral een commerciële gebeurtenis en realiseren nog maar weinig mensen dat het een “gekerstend” lichtfeest is.

Een paar jaar geleden deed ik een klein onderzoekje en vond dat er in de “donkere dagen van de winter” op het noordelijk halfrond veel meer licht-feesten zijn, vaak zijn deze van heel oude oorsprong.

Overal op deze aarde worden lichtfeesten gevierd als overwinning van het licht op het donker, op het noordelijk halfrond in deze tijd van het jaar, op het zuidelijke halfrond rond de maand juni.

IMG_7861Op 13 december  is het Lucia feest. (Santa Lucia) Het wordt gevierd van de Scandinavische landen tot in de Balkan, 12 dagen voor Kerst en is  gebaseerd op voorchristelijke lichtfeesten. Tegenwoordig wordt dit feest in de Scandinavische landen steeds populairder.

christmas treeVoor de Christenen is Kerstfeest het belangrijke feest, maar eigenlijk beginnen de Christelijke licht-feesten al 40 dagen voor het kerstfeest met Sint Maarten (11 november) en wordt het laatste lichtfeest, Maria Lichtmis, 40 dagen na kerst gevierd (2 februari).  Daar tussendoor en doorheen speelt de Advent, een periode van ongeveer vier weken voorafgaande aan kerst, een periode van meditatie, overdenking en plechtige viering. De Advent begint altijd op de zondag vier weken voor Kerstmis, dus de zondag tussen 26 november en 4 december.

De volledige kersttijd zelf omvat een periode van dertien nachten tussen 24 december en 6 januari.

chanoeka kaarsjesDe joden vieren Chanoeka, de eerste dag van dit feest begint na zonsondergang van de 24e dag van de joodse maand Kislev.

Yule, Jul of joel is de naam die aan verschillende feesten in december en januari gegeven wordt.  Het is een oud feest van Germaanse volkeren. In de Scandinavische landen en IJsland wordt dit feest tegenwoordig op 24 december gevierd, op de vooravond van Kerst.

Diwali.....a festival of lightsDe Hindoes kennen een groot lichtfeest dat al in oktober / november wordt gevierd, het Diwali (Deepavali / Tihar) feest; het feest begint 4 dagen voor het eind van de maand Ashvin en eindigt op de 2e dag van de maand Kartike. Het zijn 5 of 6 feestdagen, de belangrijkste dag van dit lichtfeest varieert naar gelang de regio. Het feest wordt gevierd als overwinning van het licht op het donker en het goede over het kwade. Dit lichtfeest is tegelijk ook een feest van bezinning.

Nieuwetijd spiritualiteit

Wicca viert een lichtfeest Yule  op de korste dag van het jaar,  Asatru vieren onder deze naam “Yule” 12 dagen feest, te beginnen met het wintersolstitium.

Alban Arthan is het midwinterfeest van de moderne druiden en wordt gevierd tijdens de midwinter zonnewende.  Alban Arthan betekent “het licht van de beer”Halloween

Halloween is een modern lichtfeest dat op 31 oktober gevierd wordt en naar Nederland is overgekomen vanuit Amerika, maar het is wel een feest dat zijn wortels heeft in een veel oudere Ierse traditie nl het festival rond Samhain.  In de 9e eeuw is allerheiligen  (dat origineel op 13 mei plaats vond) op 1 november in de plaats gekomen van het oorspronkelijk heidense feest.

Nathair 2008-2017

Feest

Alledag

celtic wedding ringEen ander feestje dit weekend.

When December’s showers fall fast,  Marry and true love will last.

20 jaar gehuwd

You cannon possess me for I belong to myself
But while we both wish it, I give you that which is mine to give
You cannot command me, for I am a free person
But I shall serve you in those ways you require
and the honeycomb will taste sweeter coming from my hand.
Tarot 5 December
Bokalen 13

kaart: Koningin van bokalen
element: water
gaat over: De Koningin van Bokalen gaat over het zorgdragen voor wat je voelt. Geef je gevoel de ruimte / aandacht schenken aan je gevoel
sleutelwoord: in contact met haar gevoel
Astrologische verbanden: kreeft
Vragen : Voel jij veel? (te) Intens? Zie je nog wat er om je heen gebeurt? Kun jij jouw gevoel vandaag ook uiten?

tarot 4 december
Swords 7

kaart: Zwaarden zeven
getal: 7
element: lucht
gaat over: bewust verder gaan, De Zeven van Zwaarden gaat over het volgen van je eigen mening en wijst ons op het achter ons kunnen laten van die meningen die niet meer bij ons passen
sleutelwoord: slim als een vos, ook: op je tenen lopen
Astrologische verbanden: Venus in waterman
het getal 7 gaat over verder gaan
vragen bij deze kaart :  loop je op je tenen?  Volg jij je eigen mening?  Wat kun jij doelbewust meenemen? Kun jij dat met daadkracht en lichtvoetig doen?  Slim.

Gedeeld
4/12
Conscience is the chamber of justice. Origen [nathair]



5/12

Shared 2 Fractals.
our earthquakes are gas-extraction related @AngelinaSouren [nathair]
Het is raar dat je hier in Nederland alleen maar geluiden hoort over afvallen + dieten. Ik ken eigenlijk alleen maar mensen die te mager zijn [nathair]
RT @AngelinaSouren Did you know that “eng land” is Dutch for “scary country”? 😉 [nathair]
RT @jazzyjournalist: haha twee zwarte pieten uit de trein gezet omdat de conducteur ze niet kon herkennen aan de foto op hun CV Vakman! … [nathair]
Iemand zin om zondag in Drenthe een Gaialogische ervaringstocht mee te maken? http://shrinkify.com/1gva [nathair]
He Bah, eigenaar van http://www.dutchlightorbs.nl heeft zijn website veranderd in een walgelijk amateuristisch iets met indringende pop-ups. [nathair]
Conservation is humanity caring for the future. Nancy Newhall [nathair]
Shared 5 links.
reading Top Lifehacks News http://icio.us/3gck30 [nathair]
Laughing at: “How a Web Design Goes Straight to Hell – The Oatmeal” ( http://bit.ly/6qCHej ) [nathair]
good morning twitterland ! On this very wet morning, it is still dark at 7:45 [nathair]
nu ik wordpress op verschillende plekken goed draaiende heb, kan ik eindelijk met joomla beginnen. studieboek ligt al jaar in de kast [nathair]
vandaag lijkt echt zo’n studiedag te kunnen worden, geen wandel of tuinwerk-weer. [nathair]
Reading: “The Most Original & Inspirational WordPress Themes Out in November | Inspired Magazine” ( http://bit.ly/7oTgMY ) [nathair]
RT @henkvaness: Eww. Google Now Personalizes Everyone’s Search Results – even when your not logged in. http://tinyurl.com/y94qzw8 [nathair]
aardige basis vertaling voor lappen tekst, daarna zelf bijvijlen http://icio.us/sfsi5y [nathair]

Interactive flora of NW Europe at UVA http://icio.us/kmjd1d [nathair]

a federal source for science about the Earth, its natural and living resources, natural hazards, and the environment http://icio.us/0pita4 [nathair]

Piet Oudolf op tv, Nederlands grootste ontwerper, tuinarchitect. [nathair]
Paul Driessen’s animaties tijdens de koffie gekeken. Wat geweldig als je zo kunt tekenen en je wereldbeeld kunt weergeven [nathair]

kan je lijf er dan nog wel tegen @CoachCaroline ? [nathair]

Vuurfeest of niet

Vanuit mijn jeugd in de achterhoek ken ik het gebruik van Paasvuren. In het Fichtelgebirge afgelopen Pasen kenden ze het gebruik van paasvuren niet, maar de buren vertelden dat er vuren en vuurwielen waren met de zonnewende, waarbij mensen ook over het vuur sprongen. Het klonk me bekend in de oren maar ik kon er niet erg veel over vinden.  Johannesdag is dan het eerstkomende vuurfeest,  rond de langste dag.

Johannistag – Wikipedia

Johannisfeuer

Das Johannisfeuer (oder Würzfeuer) steht in Zusammenhang mit Feuer- und Sonnensymbolik wie auch der Sonnenwende, weshalb es selbst häufig als Sonnenfeuer bzw. Sonnwendfeuer bezeichnet wird. Es wird in der Nacht vor dem Johannistag angezündet.

Het RARE vind ik nu eventjes, dat neo-heksen en -druiden de zonnewende NIET als een vuurfeest vieren, evenmin als ze een vuurfeest rond de Pasen (pak en beet rond de equinox) vieren.   Het zijn wel feestdagen, maar minder belangrijk dan wat zij de vuurfeesten noemen en die vuurfeesten liggen op een tijdstip daar tussen in, zoals straks met Beltane, dat de meesten 30 april/1 mei vieren [en waarom niet bij een volle maan tussen de equinox en zonnewende?]) Hum, nog iets te onderzoeken dus.

Overigens werd op paasmorgen 2009 in het Fichtelgebirge de winter het land uit gestuurd met veel herrie: een groep mensen liep ‘s morgens heel vroeg om de katholieke kerk, allemaal met ratels.